رقص سماع چیست؟ به همراه فیلم

رقص سماع چیست؟ به همراه فیلم

رقص سماع درواقع حالتی از خلسه روحی است که صوفیان برای دست یافتن به عشق الهی به آن روی آورده و دست از همه مادیات می کشند این حرکات موزون درواقع مراسمی مذهبی است که برای پرستش خداوند یگانه برگزار می شود و همراه با آواز خوش و مدح خداوند و پیامبر می باشد... در ادامه ی مقاله ی رقص سماع چیست؟ با این رقص مذهبی، تاریخچه و طریقه انجام آن بیشتر آشنا خواهیم شد.

 

رقص سما از مراسم صوفیان

تاریخچه رقص سماع

مراسم رقص سماع یکی از مراسمهای مذهبی در میان صوفیان است که تاریخچه ای چندهزار ساله داشته و اولین اشاره‌ها به این مراسم به زمان حضرت داوود باز می گردد. اولین نمونه ها از این نوع حرکات مذهبی در ایران نیز، در شاهنامه نام برده شده است و به زمان "خسرو کیانی" یا "کی خسرو" یکی از پادشاهان سلسله کیانیان باز می گردد. در برخی از مقالات، مراسم سماع به اسلام نسبت داده می شود اما این مراسم از زمان ورود آریایی ها در ایران برای پرستش خداوند یگانه وجود داشته است و صرفاً اسلامی نیست (بلکه به حکم فقهای اسلامی این مراسم حرام  و یا مکروه بوده و ارتباطی با پرستش اسلامی خداوند ندارد چراکه انجام حرکات موزون و موسیقی لهو هردو از اعمال نهی شده در اسلام هستند).

رقص سماع چیست و لباس رقص سماع چیست

معنا و اصطلاح سماع یا سماء

سماع در لغت به معنای شنیدن بوده و در اصطلاح به رقص صوفی اطلاق می شود که بر به وجد آمدن افراد توسط گوش دل فرا دادن به نغمه و آوازی روحانی اشاره دارد، از سوی دیگر این حرکات، سماء نیزخوانده می شوند (کلمه سماء واژه ای اوستایی است که به معنای آسمان می باشد) و فلسفه ای که برای آن مطرح است، روبه آسمان بودن افراد صوفی هنگام مراسم است تا گنج معنوی را از سمت آسمان و از وجود الهی دریابند... .

 رقص سماع چیست و چطور انجام می شود

تغییرات رقص سما از ابتدا تا به امروز

همان طور که اشاره شد رقص سماع از زمان های دور در میان افراد رواج داشته است، اما از ابتدا تا به امروز دستخوش تغییرات و حتی انتقاداتی از سوی مذهبیون شده است. در ابتدا سیر سلوک مراسم سماء در محافل شعر خوانی انجام می شد که بعدها به اجرای شعر توسط خواننده یا گروهی از خوانندگان خوش صوت تغییر یافت و صوفیان توسط اشعار و صوت خوش خواننده به وجد آمده و به پایکوبی و انجام حرکات موزون با فلسفه ای خاص می پردازند پس از مدتی و در طول زمان به این مراسم، نی و دف نیز افزوده شد. این دو آلت موسیقی هرکدام معنای خاصی در مراسم دارند. دف به معنی عالم کبیر بوده و سوراخ های نی به دید حفره های نه گانه بدن انسان ها (چاکراهای ورود و خروج انرژی) تعبیر می شوند. در طول سال ها سازهای دیگری به این روال افزوده شده است که شامل تنبور، كمانچه، كمان، تار و رباب می شود. در حال حاضر و در مراسم های نمادین فرهنگی ممکن است این موارد متفاوت باشد و از آلات موسیقی دیگری نیز برای موسیقی استفاده شود.

نواختن موسیقس هنگام جشن سماع

 اما در متن های یافته شده گفته می شود که صوفیان به دو دسته تقسیم می شوند:

  • آنان که صوت و نوا می شنوند
  • آنان که معنی می شنوند

افراد و صوفیانی که صوت و آوا می شنوند، این مراسم روحانی را همراه با موسیقی های خاص انجام می دهند و در ادامه، با گوش دادن به موسیقی است که به وجد آمده و به خلسه فرو می روند. اما افرادی که در دسته دوم قرار دارند، معنا می شنوند افرادی هستند که با تفکر درباره شعرها و مدح هایی که می شنوند دچار این حال معنوی شده و به خلسه فرو می روند. هر دو حالت خاسه روحی، در طول زمان، طرفداران خاص خود را داشته و دارد و هردو فلسفه های عمیقی را در پی دارند که فهم آن برای همه افراد آسان نیست. اما گفته می شود افرادی که معنا می‌شنوند  از لحاظ معنوی ارتباط بیشتری برقرار کرده و مقرب تر هستند.

سماع را در طول تاریخ به دسته های مختلفی تقسیم کرده اند:

  • عام/ خاص/ خاص الخاص
  • متسمّع/ مستمع/ سامع
  • حرام/ مکروه/ مباح/ مستحب

از سلسله های تصوف می توان  چشتیه، مولویه، مریدیه، نقشبندیه، قادریه، رفاعیه، شاذلیه، سهروردیه، تیجانیه، نعمت‌اللهی را نام برد.

مراسم سماع مولویه

مراحل مراسم سماع

در مراسم سما کنونی برای شروع، ابتدا آیاتی از قرآن و مدح حضرت محمد (نعت) خوانده می شود، پس از اتمام آیات قرآن، نی زن به صورت تکنواز شروع به نواختن می نماید و در پس آن آلات دیگر موسیقی نیز نواخته می شوند. مراسم با (به اصطلاح) "سلام" یکی از درویشان حاضر شروع می شود. (درویش با بوسیدن نمادین دست مرشد اجازه شروع مراسم را می گیرد) شیخ در جای خود می ایستد و درویشان در گرد او دایره ای تشکیل می دهند و شروع به چرخش کرده و با ذکر الله، الله به دور خود و به دور شیخ می چرخند که در این مراسم شیخ استعاره از خورشید بوده و مریدان او استعاره از ستارگان هستند که دست در آسمان، هم به دور خود و هم به دور خورشید در حال چرخش هستند در صوفیه چرخش به معنای عشق است و هر عشقی در نهایت منجر به عشق الهی خواهد بود. در نهایت سلام دیگری انجام می شود و با دعا و نیایش به این مراسم پایان داده می شود.

اما رقص سماع حرکات موزونی همانند دیگر رقص ها نیست که بتوان آنرا در آموزش های چند ساعته آموزش داد و به گفته سالکان، سماء مسیری چند ساله است و در پس آن چله نشینی ها و ریاضت ها نهفته است و حالات عرفانی و عقلی در انجام خالصانه آن تأثیر به سزایی دارد. مراحل رقص سماعی که حالات عرفانی واقعی در آن پدیدار شود حتی ممکن است به مرگ افراد در حین خلسه منجر شود و این بر اثر غرق شدن در حالات عرفانی رخ می دهد. مرگ بر اثر حالات روحانی و خلسه در این مراسم حتی در قرن حاضر بارها در شهرهای مختلفی مانند قونیه مشاهده شده است.

ادای احترام و سلام سماع

این مراسم در نمایش های نمادین در حدود 30 دقیقه به طول می انجامد اما در سماع واقعی ممکن است، حالت روحانی، هفته ها طول کشیده و در نهایت به از دست دادن جان شخص منجر شود وهیچ زمانی برای آن تعریف نمی شود زیرا به حالات روحانی و عمق خلسه فرد بستگی دارد.

در شاهنامه فردوسی "کی خسرو" یا "خسرو کیانی" شخصیتی با خصوصیات بسیار مشابه با حضرت خضر نام برده شده است و گفته می شود سماعی در حدود 5 هفته داشته است و در حیسن سیر سماع جان خود را از دست داده است.

مراسم جشن سما در چه اماکنی برگزار می شود؟

سیر سماع ممکن است در کوچه و بازار نیز اتفاق افتاده و مدتی زمان ببرد اما مکان های خاصی نیز در این فرقه برای این کار اختصاص داده شده است که دارای یک سالن دایره ای شکل مخصوص است و در واقع عبادتگاه صوفیان به شمار می آید. مراکز صوفیه شامل خانقاه، زاویه، رباط، صومعه، دویره (دیر)، لنگر تکلیه است و مراسم ها در این اماکن برگزار می شود.

خانقاه یا دیر

سیر سماع در رقص سما

رقص سماع در ایران

رقص سما در ایران به زمان های بسیار دورتری از ورود اسلام بازمی گردد و گفته می شود از زمان ورود آریایی ها به ایران این مراسم مذهبی جریان داشته است اما چیزی که واضح نمایان است این است که ما این مراسم را بیش از هرچیز به مولانا و درویشان صوفی مربوط می دانیم و با شنیدن مراسم سماء، مولانا را به یاد می آوریم. این مراسم مذهبی که ما به حالت کنونی مشاهده می کنیم نیز مربوط به رسوماتی است که از زمان مولانا به جای مانده است.

 در ایران و در قرون پس از اسلام، ابوعلی سینا و فارابی نیز از این روش برای درمان تعدادی از بیماری ها استفاده می کرده اند زیرا از تأثیرات عمیق موسیقی موزون همراه روحانیت بر بدن انسان آگاه بوده اند؛ همچنان که برای قرأت قرآن و گفتن اذان نیز همواره از خوش صدا ترین افراد دعوت می شود...

مراسم روحانی سما

جشن سماع در ترکیه

هرساله در شهر قونیه ترکیه مراسمی برای بزرگداشت این عارف بزرگ برپا می شود که شامل معرفی و تشریح سبک زندگی، اشعار و سماع مولانا می شود. علاوه بر فستیوال های سالانه ترکیه این جشنواره که باعث جذب بسیاری از گردشگران به شهر قونیه در ترکیه می شود در تاریخ 10 مارس هرسال برگزار می شود.

اگر با تور قونیه به ترکیه سفر کردید و به آشنایی بیشتر با مولانا علاقه داشتید می توانید به مراکز زیادی مراجعه کرده و از نزدیک با روش زندگی او آشنا شوید... اما مهم ترین مراکزی که برای آشنایی با مولوی در قونیه فعالیت دارند مرکز فرهنگی و آرامگاه مولانا می باشند.

سیر سماع و مراسم آن

مرکز فرهنگی مولانا در طول سال مراسم های زیادی از این آیین برگزار می کند اما اصلی ترین مراسم در زمان تولد این شاعر برپا می شود که مصادف با 17 دسامبر می باشد. در این مراسم پیروان تصوف گرد هم آمده و به رقص سما می پردازند و آیین مولوی را به جای می آورند. آرامگاه مولوی نیز در زمان های مختلف سال میزبان صوفیان زیادی از سراسر دنیا است که برای به جای آوردن آیین تصوف گرد هم آمده اند اما مهم ترین مراسم در روز تولد این شاعر برگزار می شود که خود در جذب گردشگران به قونیه تاثیراتی داشته است. این رویداد فرهنگی سالها در ترکیه به علت جلوگیری از تجمع های سیاسی با ممنوعیت مواجه بود اما در دهه اخیر به یکی از عوامل جذاب گردشگری این کشور تبدیل شده است.

برای آشنایی بیشتر با رقص سماع و یا مراجعه به  مرکز فرهنگی مولانا می توانید روی لینک کلیک کرده و جزئیات آن را مطالعه نمایید. این مرکز در طول سال تعدادی مراسم سماع برگزار می کند که بازدید از آنها، به طور کامل افراد را با این مراسم آشنا می سازد. گذشته از مراسم در این محل مقداری از لوازم و کتاب هایی که از مولانا به جای مانده است به نمایش در آمده است که زندگی او را به زیبایی به نمایش می کشد.

رقص سماع چیست و چگونه برگزار می شود

مراسم سماع علاوه بر قونیه در شهرهای پر رفت و آمد تری مانند استانبول نیز برگزار می شود و در مراکز فرهنگی به نمایش گذاشته می شود اما در شهر هایی مانند آن افراد به جاذبه هایی مانند جاذبه های زیر بیش از دیگر دیدنی ها علاقه مند هستند.

 
مقاله پیشنهادی ما :  آکواریوم استانبول
مقاله پیشنهادی ما :   پارک آبی استانبول

نوشته شده توسط سفربانک

امتیاز 4.84از 5 (291 رای)

نظرات کاربران

فاطمه احمدی
در تاریخ: 00:25:38 1399/5/10

سلام.رقص سماع تاحالا اسمشم نشنیده بودم چه برسه دیده باشم.چه رقصی هست رقص سماع برای حالات روحی ومعنویشونه .رقص سماع براشون حالت عبادت وستایش پروردگار داره.صوفیان درهنگام اجرای این رقص سماع دستهاشونو دقیقا مثل حالت دعا کردن ما میبرن روبه اسمان باستفاده از حالات معنوی ازوجود الهی قدرت جذب میکنن اگ صوفیان حالت عرفانی روبخودشون بیش ازحد بگیرن حتی باعث مرگشان هم میشود

سمیه صفایی
در تاریخ: 16:34:03 1399/5/7

سلام مقاله جالبی بود تا حالا سماع نشنیده و نمیدونستم همچین مراسمی وجود داره وقتی که چند خط اول مقاله رو خوندم فقط کردم سماع یه حالت درونیه که با تمرکز بهش میرسن اما بعدش دیدم که مراحل مختلفی داره همینطور اصولی داره برای اجرا. برام جالب بود مطلب جذاب و جدیدی بود ممنون جهت انتشارش و ممنون از سایت خوب سفر بانک

مریم نوری
در تاریخ: 02:29:35 1399/5/4

سلام و تشکر از مقاله خوب و که اطلاعات تازه ای بهم داد,. به نظرم برای ارتباط با خالق جهان هستی و مقرب شدن در درگاه الهی بهتر هست به دستورات خداوند و انچه که دیدن اسلام گفته عمل و رفتار کنیم و نه بیشتر و نه کمتر و این مراسم جالب هم نیازی نیست چون هیچ کجای دین مبین اسلام حداقل تاجایی که منت دیدم و خواندم از زبان وحی و قران چیزی در این رابطه برای مقرب شدن به درگاه الهی و عبادت به این گونه از انسانها خواسته نشده و تنها حرکات برای عبادت همان حرکاتی است که در نماز انجام میدهیم که ان هم دلیل علمی و عقلی داره.

سمیرا صفایی فرد
در تاریخ: 10:01:37 1399/5/3

سلام خدمت نویسنده مقاله و دوستان سفر بانکی. معنی سماع خیلی زیبا و پر مفهوم بود نمی دونستم همچین معنی داره.همینطور معنی و مفهوم دف و نی هم برام تازه و جالب بود. نحوه برگزاری و مراحل مراسم سماع هم خیلی جذاب بود آدم مشتاق میشه برای یکبار هم که شده این مراسمو از نزدیک ببینه. تصاویری که گذاشته شده بود هم بسیار زیبا و دلنشین هست.

نسرین سدیدی
در تاریخ: 20:31:39 1399/4/16

سلام. و ممنون از مقالتون. چقدر جالب بود من قبلا فیلم کوتاهی از این رقص دیده بودم اما در مورد اسمش و جزئیات و اینکه جزء مراسم مذهبی بشمار میره نمیدونستم. مطالبی هم که در مورد دف و تار نوشتید خیلی جالب بود. مطلب مربوط به مرگ در حین خلسه چقدر عجیب و هیجان انگیز بود. اینکه ابوعلی سینا و فارابی هم این روش رو به کار بردند جذابیت موضوع رو دو چندان میکرد. ممنون از شما نویسنده ی محترم.

رخساره بیدار
در تاریخ: 21:12:09 1399/4/15

رقص صوفیان که نوعی عبادت‌محسوب می گردد.وبا الت موسیقی مثل دف و چنگ و رباب ونی و اواز خوانی همراه است.آوازهایی در متن خداوند متعال ورسولش.که برخی صوفیان باشنیدن این این الفاظ در عشق الهی عوطه ور شده و به خلصه می روند. اگر می خواهید تین رقص را تماشا کنید هر ساله در مراسم بزرگداشت مولانا می توانید به قونیه بروید و شاهد اجرای این رقص سسحر انگیز باشید.

رخساره بیدار
در تاریخ: 19:18:26 1399/4/14

رقص سماع رقصی مختص به صوفیان است .انها دور هم گرد می ایند و با اواز و موسیقی دست به حرکاتی موزون می زنند.آنها به شکل دایره می ابستند و این دایره وار ابستادن به معنای ازلی و ابدی بود دنیاست.در هنگام رقص یک دست انه رو به زمین و دیگری رو به اسمان است که نشانگر پلی از اسمان بهوسوی زمین است.پلی که‌پیوندی بین‌خالق و مخلوق عاشق و‌معشوق ایجاد می کند.

زینب وطن دوست
در تاریخ: 17:44:35 1399/4/14

رقصیدن صوفیان راسمع گویند.من رقص سماع را دیده بودم ولی واقعا نمی دانستم چیه و مربوط به کجاست.چه جالب که مفاهیمی اینچنین که ترند شده اند را کامل و موشکافی شده در اختیار نا می گذارید.گرنبند سماع،مجسمه رقص سماع و نقاشی این کار را حتی دیده بودم ولی برای خودم هم جالب است چرا تا به حال تو گوگل سرچ نکرده بودن رقص سماع چیست و مربوط به چه کسانی است.از نویسنده عزیز مقاله کمال تشکر را دارم.‌

الهام بابایی
در تاریخ: 16:45:20 1399/4/13

رقص سماع یکی از جالبترین و قابل تامل ترین رقص های عرفانی هست که به نوعی عبادت محسوب میشه.این رقص تاریخی از سالهای بسیار دوری رواج داشته و طرفداران خودش رو در بر میگرفته.یک نوع رقص و در واقع عبادت بسیار جالب و متفاوت که میشه حتی مدتها بهش نگاه کرد و به فکر فرو رفت که واقعا میشه صداها و یا نداهای الهی رو شنید، جوری که متوجه و هوشیار به اطرافمون نباشیم؟حتی این عبادت هفته ها طول بکشه و شخص بدون دقیقه ای استراحت مشغول این رقص عرفانی باشه؟ بنظر من واقعا جالب هست

ندا گریوانی
در تاریخ: 00:58:24 1399/4/13

رقص سماع که سال هاست به جاذبه ی گردشگری تبدیل شده، فیزیک خاص خودش را دارد! دامن دراویشِ در حال سماع را همان عاملی به رقص در می آورد که طوفان های مخرب را به راه می اندازد، این جا همه به فرمانِ نی و رباب و دف و تنبور و کمانچه و تار می چرخند، سماع دنیایی متفاوت است، سماع بروز تفکرات مولاناست! حتی اگر مولانا را نشناسیم و با تفکراتش آشنا نباشیم دیدار از این مراسم تاثیر گذار خواهد بود.

فاطمه احمدی
در تاریخ: 16:55:55 1399/4/12

خدایا چه مراسمهای حتی فکرشم نمیکردم رقصیدن بشه یک نوع عبادت خدامحسوب کرد.به هرحال هرجای آداب دعاونیایش خودشو دارا اما خیلی عجیب وغریبه برای افرادی که برای باراول میفمن این رقص تنها رقصیدن نیس یه نوع الهام وانرژی دارن وگفتن به سمت خداست.درترکیه هم این مراسم دربین بعضی ترکها دیده شده مسلما این مراسم مخصوص فقط صوفیهاست این رقص دونوع حالت داره ی نوع حالتش فقط به اهنگ گوش میکنن ویک نوع دیگش معنای آهنگ که به شخص رقصنده حالت روحی میدهد این چیزهایی که ازرقص سماع میشه فهمید...

رخساره بیدار
در تاریخ: 09:19:57 1399/4/12

سماع در معنا به معنی شنیدن است.یعنی از ریشه سمع گرفته شده است.حرکاتی موزون با شنیدن موسیقی مخصوص.این سماع رقص است و رقص نیست.چرا که نمی توان ان را در چند ساعت اموزش داد و یا یاد گرفت. به نظر من سماع نوعی سیر و سلوک معنویست که دروایش و صوفیان گاه با شنیدن کلمات و غوطه ور شدن در معنی کلمات به حالت خلصه می رسند و گاه آن موسیقی که با دف و چنگ و نی و رباب نواخته می شود انان را به ذات حق نزدیک می گرداند.تماشایش خالی از لطف نخواهد بود.

افسانه مهدویان
در تاریخ: 19:46:13 1399/4/11

رقص سماع مراسم چرخیدن درویش که در قونیه آرامگاه مولانا بیشتر رواج دارد بیشتر رقص سماع را بزرگان و دراویش اجرا میکنند که به گونه ای عبادت خالصانه با خداست و در هنگام انجام رقص سماع زیر لب بزرگان شعر آواز و نوحه و مدح میخوانن تا به خدا نزدیک تر شوند رقص سماع بنظرم کار هر کسی نیست و نیاز به خلوص عاشقانه و عارفانه دارد تا با دل پاک و با عشق تمام به پیشگاه خداوند نزدیک، نزدیک تر شد.

افسانه مهدویان
در تاریخ: 17:43:19 1399/4/11

سماع نوعی رقص بنظرم من نیست نوعی عبادت و پرستش خدا و حرف زدن با معبود الهی است وقتی با دامن و پیراهن سفید دراویش دایره ای تشکیل میدهند و رقص سماع را انجام میدهند گویی فرشتگان الهی در زمین میچرخند و خدا را خالصانه عبادت میکنند و روحی در انسان طنین انداز میشود و حس نزدیکی به خدا و پرستش او در وجود آدمی رخ میدهد و هر کس در این محفل باشد بنظرم بی اختیار اختیار خود را از دست میدهد و به رقص سماع میپردازد تا با تمام وجود به پرستش الهی بپردازد.

رخساره بیدار
در تاریخ: 14:35:03 1399/4/11

مقاله بسیار خوب و کاملی هستش و همه جزییات رو مو به مو توضیح داده.من وقتی بچه بودم و تو تلویزیون این رقص رو می دیدم فکر می کردم اینا روی یه صفحه چرخان ایستادند و اون صفحه باعث چرخش منظمشون میشه..صوفیان هم که این رقص رو انجام می دن در واقع در حالت خلصه می رن و این حرکات تقریبا آموزشی نیستن و بر اساس همون سماع انجام میشه.سماع به معنایرشنیدن هست.یک گروه از صوفیان با اون اهنگ به خلصه می رن و برخی دیگر بوسیله کلمات اواز وارد خلصه می شن .

علی ملک زاده
در تاریخ: 14:25:04 1399/4/11

من اسم این نوع رقص رو شنیده بودم ولی اطلاعات کمی ازش داشتم و از سایت خوب سفر بانک ممنونم که این اطلاعات رو در اختیار ماگذاشتند .

الهام بابایی
در تاریخ: 13:44:26 1399/4/11

مقاله خیلی خوبی راجع به سماع و رقص مربوط به اون بود.من مقداری اطلاعات راجع به سماع داشتم ولی توضیحات مفید شما اطلاعات بیشتری رو بهم داد.تاریخچه این مراسم همانطور که اشاره شده به سالهای خیلی دور برمیگرده.این مراسم بین ایرانیان،مردم ترکیه و مخصوصا شهر قونیه رواج داشته.حتی در تاریخ عثمانی به دستور سلطان سلیمان،ابراهیم پاشا علیه این مردم بر میخیزند و به کشتار جمعی محکومشون میکنن.امروزه این مراسم به صورت نمادین هم برگزار میشه.

Ava
در تاریخ: 00:08:44 1399/4/11

خیلی جالب بود تا به حال چیزی درمورد این رقص نشنیده بودم و اصلا فکر نمی‌کردم جایی باشه که رقص جزئی از مراسم مذهبی باشه نکته ی خیلی جالب این مراسم واسه من قرائت قرآن بود فکر میکنم دیدن این مراسم از نزدیک خیلی تماشایی و تکرار نشدنی باشه

رخساره بیدار
در تاریخ: 13:52:50 1399/4/9

رقص سماع رقصیه که در بین صوفیان رواج داره و به حالت خلصه می رسند.این رقص مدت زمان خاصی نداره.ممکنه از چندین ساعت تا چندین هفته هم طول بکشه. و ممکنه منجر به مرگ رقصنده بشه.چون از دنیا و تعلقات خوردن و اشامیدن فارغ میشه ولی بدن فیزیکی نمی تونه پاسخگوی این‌حالت باشه و فرد از دنیا می ره.اصل اهنگ این رقص با دف و نی هستش دف نشاندهنده دنیای خاکیه و نی با ۹ سوراخی که داره نشاندهنده ۹وچاکرای بدن انسان هست.هر ساله در مراسم بزرگداشت مولوی در قونیه این رقص هم در جشن اجرا می شه.

فاطمه بیات در تاریخ: 18:55:28 1399/4/10

سلام مقاله خوبی بود من خیلی راجب صوفیان واین رقص مخصوصشون،سماع اطلاعات نداشتم ونشنیده بودم ولی اینکه این رقص ممکنه چندساعت طول بکشه خب خیلی سخته چون درحالت عادی ادم بعد از یک ربع رقصیدن وتحرک خسته میشه واینکه میگید میتونه باعث مرگ انسان باشه برای من خیلی جالبه اینکه ساعت هااین رقص رو ادامه میدن ومیدونن ممکنه بمیرن این دیگه چه رقصیه اخه صوفی ها عقاید عجیبی دارندها.به هرحال من مایلم یه بارم که شده این رقص رو ازنزدیک ببینم وباعقاید صوفی هااشنابشم. مقاله ی جالبی بود خسته نباشید

ندا گریوانی
در تاریخ: 00:06:57 1399/4/9

رقص سماع خیلی جالب و عرفانیه! اینکه آدم از شور عرفان و تعالی روح چنان از خود بیخود بشه، خیلی تاثیر گذاره!حمید هیراد خواننده ی خوب کشورمون هم در یکی از کنسرت هاش 4 تن از سماع گران با لباس سفید بلند در وسط صحنه هنرنمایی کردند... یک رقص فوق العاده زیبا که یک دست به سمت آسمون و یک دست هم به سمت زمین هست

مائده
در تاریخ: 14:01:08 1399/4/8

رقص سماع در واقع رقصی است که حالت عرفانی داره و برای اهداف معنوی و رسیدن قرب الهی انجام می شود این رقص یه سری آداب مخصوص به خود رو دارد که باید دقیقا همونطور انجام شود از حرکات گرفته تا آداب پیش از شروع مراسم و آلاتی که استفاده میشه اما چیزی که خیلی برای من عجیب بود این که از شروع پیدایش چنین رقصی مواردی بودند که اینقدر در حالت خلسه روحی و عرفانی در این رقص قرار گرفتند که جان خود را از دست دادند که نمونه بارز آن پادشاهی به نام کیخسرو بوده که شخصیتی مانند حضرت خضر داشته و در یه حالت و خلسه که پنج هفته طول میکشه جان خود را از دست میده

مائده
در تاریخ: 14:54:39 1399/4/6

من با خواندن این مقاله فهمیدم که رقص سماع یه رقص معمولی سایر رقص هایی که در مراسم ها انجام میشه نیست و معنا و مفهوم عمیق و تاریخچه و داستانی داره خود کلمه سماع به معنی شنیدن هست ولی واژه سماع برای صوفیان فراتر از شنیدن هست اونا به ترانه های عرفانی که در مراسمی که برای رسیدن به عشق الهی تدارک دیده شده شنیده میشه سماع میگن حرکات موزون صوفیان در رقص سماع هر کدام معنا و مفهوم معنوی خاص خود را دارد و نکته خیلی جالبش برای من این بود که مولانا شاعر عارف و توانمند کشورمون طرفدار رقص سماع بودن و در توسعه اون نقش مهمی داشتن

رخساره بیدار
در تاریخ: 11:52:51 1399/4/5

رقص سماع.یک حالت خلصه روحی و معنوی هستش که صوفیان انرو انجام میدن و صوفیان به دوسته تقسیم می شن گروهی باشنیدن موسیقی به خلصه می رن و گروه دیگر با شنیدن کلماتی که در اون‌موسیقی هست وارد عالم خلصه می شن. حالبه که بوعلی سینا و همچنین فارابی گاه برای درمان بیمارانشون از این روش استفاده می کردن.اابته گاهی هم افرادی که سماع رو انجام می دادند دز حین سماع جان به جان افرین تسلیم می کردند چون ممکنه این حالت روزها ادامه پیدا کنه و فرد از حال خودش خارج بشه و خوب مسلما می میره .در زمان کیخسرو کیانی فردی ۵ هفته در حالت سماع بوده و بعدش هم فوت می کنه.این مراسم نمادین که ما میبینیم احتمالا اون حالت رو نداره عقط هم سی دقیقه طول می کشه .هر سال هم در قونیه در ۱۷ دسامبر این رقص در ارامگاه مولانا اجرا مبشه.این مراسم خیلی جذابه که ایرانیای اهل ادب هر ستل اونجا حضور پیدا‌می کنن.

مائده
در تاریخ: 13:13:24 1399/4/4

رقص سماع که مربوط به صوفیان هست قبل از اسلام وجود داشته و در تاریخ اومده که مربوط به دوره حضرت داوود میشه و حتی تو شاهنامه هم نمونه هایی از اون آورده شده و از همون ورد آریایی ها به ایران این رقص برای پرستش خداوند و رسیدن به عشق الهی مرسوم بوده ولی بسیاری از مراجه و فقها این نوع رقص رو حرام یا مکروه میدانند علاوه بر اون خود اصطلاح سماء که روی این رقص گذاشته شده و به معنی آسمان هست به این دلیل هست که صوفیان در حین انجام این حرکات موزون رو به آسمان قرار دارد و آماده دریافت گنج های معنوی و الهی هستند در صورتی که به نظر من هم استفاده از رقص و حرکات موزون برای نزدیک شدن به خدا اصلا کاردرستی نیست

رخساره بیدار
در تاریخ: 07:28:47 1399/4/4

سماع،واژه ای سحر انگیز با معنی و مفهوم سحر انگیز تر و غیر قابل بیان در کلمات.چرا سماع رقص نیست .راه و روش و معنیست.سیر و سلوک است.سمتع اوج نزدیکی انسان با آفریدگار خوبش است و اوج راز و نیاز .گویی دو عالم بهم‌پیوند می خورندو دیگر هیچ نیست.تو هستی و جان جانانت.تو اگر کفر نگویم وجودت با پروردگار یکی میشود.تو دیگر خودت نیستی بلکه ذاتت در ذات الهی ذوب می گردد و می چرخی و می چرخی و می چرخی و دیگر فقط او را میبینی ارتباطت گسته می شود از هر آنچه زمین و زمینیست .از اسمان نیز گسسته میشوی و جز ذات برحقش هیچ ممیبینی و نمی شنوی. ..

مائده
در تاریخ: 14:41:17 1399/4/3

من این حرکات رو که مربوط به ارتباط معنوی هست رو دیده بودم اما اسم آن را نمیدونستم این مقاله باعث شد اطلاعات کامل و جامعی درباره نحوه انجام رقص سماع و زمان پیدایش اون پیدا کنم و چیزی که جالبه وجود عرفان و شخصیت هایی نظیر مولانا در رقص سماع هست و جالب تر از اون درمان بیماری ها با این روش بود که ازطریق انرژی انجام می شود و این که قبل از اسلام وجود داشته و مربوط به زمان ورود آریایی هاست

پناهی
در تاریخ: 11:55:59 1399/4/3

سلام مقاله جالبی بود سماع به نوعی از رقص صوفیه شامل چرخش بدن همراه با حالت خلسه برای اهداف معنوی گفته می‌شود. سماع پیشینهٔ کهن تاریخی داشته و پس از اسلام موافقان و مخالفانی نیز در این دین پیدا نموده‌است یا به عبارت دیگر سماع از به حرکت درآمدن گروه شیفتگان تحت تأثیر آوای دف و نی و تنبور و شعرهای آهنگین است.

افسانه مهدویان
در تاریخ: 23:10:25 1399/4/2

این نوع رقص از عرفان ب نوعی از حرکات روحانی گفته میشود که در آئین صوفیان جهت پرستش عارفانه خدواند صورت میگیرد این آئین در دسته ی هنری به نام رقص جای نمی گیردو نوعی از عبادت وعرفان است که فرد را به خداوند نزدیک می کند و شور و اشتیاق وصف ناشدنی در او به وجود می آورد در صورتی که رقص هنری است که در آن تمام بدن به صورت موزون در حرکت است ودر رقص سماع حرکات کاملا تکراری است.

افسانه مهدویان
در تاریخ: 22:18:55 1399/4/2

سماع قبلا به شعر خوانی گفته میشد واکنون در محافل جمع وقتی شعر سماع خوانده میشود افرادی از نوای شعر سماع لذت میبرند و افرادی نیز خود بخود ک درجمع هستنداختیار خود را از دست داده و به حرکاتی دایره وار که به رقص سماع است دست میزنند که این رقص ب معنی رشد روحی و معنوی است رشد معنوی که انسان را به معنویات و خدا نزدیک و نزدیک تر میکند. این رقص در بین صوفیان بیشتر رواج دارد ودر روز تولد مولانا برگزار میشود وبنظرم یک رقص بی نظیری میباشد ک انسان را ب خدا و عرش نزدیک تر میکند

آرزو
در تاریخ: 13:03:25 1399/4/2

این نوع رقص بیشتر منو یاد عارف و شاعر بزرگ کشورم مولانا میندازه البته رقص سماع با اون حال مخصوص بخودش باید همراه بشه و کار هرکسی نیست به قول شاعر که میگه؛ گر که تو عاشق شدی رقص کنی و سما خسرو و شیرین تو رفت بدست فنا لکن اگر در طلب، خواهش معنا کنی زود شود گنج دل، کلبه احزان بپا گفت به ریما فقیر، این سخن از من پذیر آنکه به ره میزند، کشته شود بی صدا

هژیر کهنه پوشی
در تاریخ: 13:54:21 1399/4/1

چه رقص زییایست ، این نوع رقص ها بیشتر انسان رو آرامم و میکنه و برای روح لازم است اما من خودم خیلی از لباس هاشون خوشم نیومد خیلی زیبا نبود اما رقص و آهنگشون بی نظیر بود ، این نوع رقص سماع بسیار تاریخ یو در کتاب ها تابلئ های قدیمی به چشم می اید خیلی ممنون از سایتتون زیبا بود

صدیقه فرحزادی
در تاریخ: 19:04:49 1399/3/31

رقص سماع فلسفه عمیقی دارد .تاریخچه این رقص به دوره کیانیان برمیگردد.شامل حرکات موزونی میشود که صوفیان آن را انجام می دادند و در آن نوعی خلسه روحی اتفاق می افتاد. در ایران هم این رقص از ورود اریایی ها به ایران آغاز شده است.در کتابهای مولانا هم به رقص سماع اشاراتی شده است و توضیحآتی درباره ان داده شده است

فاطمه ضیایی
در تاریخ: 16:41:06 1399/3/31

سلام من تا حالا راجب این رقص چیزی نشنیده بودم و اصلن نمیدونستم چیه تا اینکه امروز این مطلب را به طور اتفاقی دیدم و مطالعه کردم..مطلب مفیدی بود به طور کامل توضیح داده بود و باعث که امثال من هیچ گونه اطلاعاتی راجب این رقص ندارن با خواندن این مقاله بطور کامل آگاه بشوند و نیاز به توضیحات بیشتر نداشته باشند

مریم
در تاریخ: 14:29:39 1399/3/31

دوست داشتم در باره ی این موضوع اطلاعات کسب کنم اما نمی دونم چرا هیچ وقت دنبالش نرفته بودم‌ تا اینکه قسمت شد اینجا رو خوندم. مطلب مفید و نسبتا جامعی بود. دست نویسنده ی محترمش درد نکنه. بازم در مورد آیین های عرفانی برامون مطلب بذارید بی زحمت. برام جالبه بدونم آدمای مختلف چه کارایی انجام میدن

رخساره بیدار
در تاریخ: 13:43:40 1399/3/31

اولین بار رقص سماع رو رو در یک نقاشی زیبا در منزل یکی از دوستان دیدم.خیلی بچه بودم از صاحبخونه پرسیدم تینا چیکار می کنند؟گفت رقصه .رقص سماع.انا خوب دیدم هیچ جایی اموزش رقص سماع وجود نداره.سالها گذشت تا فهمیدم جریان‌چیه؟رقص صوفیان عاشق.رفصی که عیر ارادی هستش.و با آهنگ و نوایی خاص که بیشتر درباره مدح و سنای پیامبر است همراهه.توی کتاب ملت عشق الیف شافاک هم به این رقص اشاره شده.زمانی که شمس به مولانا می گه بیا این رقص رو در ملع عام انجام بدیم و بماند که چه تهمت هایی بهشون زده میشه.رقص سماع رو تا حالا از نزدیک ندیدم. البته فکر می کنم هر ساله در بزرگداشت حضرت مولانا در قونیه یکی از برنامه های بزرگداشت همین رقص سماع هستش.

حسنا
در تاریخ: 11:18:46 1399/3/31

رقص سماع یکی از زیباترین رقص های عرفانی و روحانی هست که من از دیدنش خیلی لذت میبرم و دوست دارم که در اولین فرصت بتونم به ترکیه برم و از نزدیک شاهد این رقص زیبا باشم و واقعا از نویسنده این مطلب خیلی تشکر میکنم که اطلاعات خوبی در این زمینه به ما داد

محسن
در تاریخ: 12:54:08 1399/3/28

واقعا آیین های عرفان خیلی جذاب هستن و عقبه فرهنگی غنی که پشت این آیین ها قرار داره و حس و حالی که در اونها وجود داره آدم رو سر ذوق میاره. رقص سماع هم یک آیین قدیمی عرفان هست که بزرگان عرفان هم این قضیه رو به جا میاره. البته رقص سماع شاید خیلی اصطلاح درستی در مورد این قضیه نباشه چون خیلی پیچیدگی های خاصی هم داره و هر حرکتش معنی خاصی داره

محسن
در تاریخ: 12:41:12 1399/3/17

واقعا دنیای عرفان و همه چیزهایی که به اون ربط داره پیچیدگی و جذابیت خاصی داره و کسی که به این مسایل علاقه داشته باشه مطمینا با رقص سماع هم عاشقی میکنه. اگر کتاب هایی در مورد عرفان و رقص سماع خونده باشید به رمز و راز این رقص زیبا و با معنی بیشتر پی میبرید. مثلا کتاب ملت عشق یکی از کتابهای در خصوص مسایل عرفانی هست که زیباترین قسمتهای کتاب بخش هایی هست که شمس و مولانا شروع به رقص سماع میکنند. اگر به شهر قونیه سفر کرده باشید زیبایی های این دنیا رو بیشتر درک میکنید. مخصوصا در تاریخ ولادت مولانا میتونید این زیبایی رو صد چندان ببینید.

زینب گودری
در تاریخ: 11:25:34 1399/3/17

سلام خدمت نویسنده گرامی، من قبلا شنیده بودم و بخش کوتاهی از همین فیلمهای نمادین ترکیه را هم دیده بودم، اما نمیدونستم رقص سماع اینقدر سابقه تاریخی داشته باشه و حتی مربوط به دوره اریاییها بشه. خیلی ممنون بابت مقاله کامل و جامعی که گذاشتید....

Fatti Afzal
در تاریخ: 23:57:35 1399/3/15

رقص سماع انجا صورت مى پذيرد كه روح سالك به پرواز در آيد ، انوقت سالك جسمش را رها مكند و با روحش برقص و گردش در ميايد. همانطور كه تمام ذرات هستى و كهكشانها در گردش هستند و بدور خود مى چرخند، (ذرات اتم ) در حالت شما واقعى سالك مى چرخد و يكدست بسوى آسمان وانرژى از بالا دريافت مى كند و دست ديگرش بسمت زمين است و انرژى را بزمين ميدهد. فلسفه اى بسيار عميق دارد . اما سماع مننده هاى امروزى اكثرا اداى سماع در مياورند و نميتوانى در بين انها واقعاًسماع كننده حقيقى بيابى . با تشكر از نويسنده مقاله

taraneh
در تاریخ: 16:00:18 1399/3/13

چیز جالبی بود اولین بار در مورد این رقص میشنوم ولی من فیلم رو دیدم با اون موزیکی که روی فیلم گذاشته بودن یکم ترسناک بود 😕 نمیدونستم همچین مراسم هایی هم وجود داره بعد گفتید ممکنه انقدر طول بکشه که جان خودش رو از دست بدن ؟! یعنی انقدر دور خودشون میچرخن تا بمیرن ؟! به نظرتون این یکم تفریط نداره ؟ شاید هم من بد متوجه موضوع شدم

هانیه
در تاریخ: 17:20:29 1399/3/11

با سلام و خدا قوت خدمت شما نویسنده گرامی از شما ممنونم که این مطلب جالب را درج کردین برای من خیلی جالب بود اولین بار بود اسم این رقص رو می شنوم خیلی متفاوت با رقص های دیگه است کلی مقدمه ، آداب و رسوم و چیزای دیگه رو داره باحال بود

م.ج
در تاریخ: 23:59:07 1399/3/10

به نظر من در هر کاری افراط و تفریط بشه نتیجه جالب توجهی نمیده ولی این نکته رو هم باید بگم که به اعتقادات دیگران هم باید احترام گذاشته شود. با سپاس

گرفتار
در تاریخ: 20:57:35 1399/3/5

وقتی دور خودشان میچرخند .سرشان گیچ میره که احتمالا فکر میکنند رفتند تو خلصه. جریان خونی در مغز به هم میخورد .و مغزشان هنگ میکنه .که این هم میگن مکاشفه. من مخالف رقص سماع نیستم .همه درست میگن.هر کس به اندازه استعدادش . وقتی زورکی بیاریش به راه مستقیم .میدانی چی میشه .میشه ابن مجلم .با شمشیر میزنه بر فرخ نور خدا .به نیت نزدیکی به خدا. کلا جالبه است ادمها در وهم گرفتارند .که وهم یکی از دامهای شیطان است. راه مستقیم یکی است .وخدا ما را به راه مستقیم هدایت کند. اگه مارا هدایت نکرد .راه مستقیم را سر راهمان بگذارد🥰

شهاب الدین پنجه در تاریخ: 04:24:37 1399/3/11

متاسفانه یکی مو میبینه و یکی پیچش مو این تفاوت دیدگاه هر چه در فهمت نیاید آن بود

فرزانه
در تاریخ: 02:42:44 1399/2/31

سلام ممنونم برای قرار دادن این مطلب خوب دوست عزیز سفر بانکی🌹 جالبه که تماشای این رقص به یکی از جاذبه‌ های گردشگری تور ترکیه تبدیل شده و من واقعا دوس دارم یک بار از نزدیک این نوع رقص رو ببینم.نوع پوشش لباس هاشون و حرکات موزونشون واقعا دلنشینه. گویا تووی کتب مقدس نظیر تورات و انجیل هم به سماع اشاره‌هایی شده.

پرواز
در تاریخ: 13:59:47 1398/12/8

بسیار جالب و زیبا بود

صبا
در تاریخ: 11:48:48 1398/11/19

ظاهرا مراجع ما خیلی این موضوع سماع رو قبول ندارن اگه ممکنه یه توضیح در این مورد بدین. توی ایران هم ظاهرا هنوز فرقه هایی هستند که این سماع رو دنبال می کنند.

سامان ولی
در تاریخ: 12:07:14 1398/10/25

ظاهرا در دوره نعمت الله ولی که موسس سلسله نعمت الهی بوده رقص سماع طوری دیگه برگزار میشده که مغایر شریعت نباشه و رقصیدن و دویدن و ... تو کار نبوده و فقط کف و بعضی وقتا دف و نی می زذن. خود نعمت الله هم رو قبله مینشسته و ذکر لا اله الا الله میگفته.

صادق
در تاریخ: 08:44:46 1398/10/22

یکی از مراسم های جالب ترکیه رقص سماع هست خیلی دوست دارم یه بار از نزدیک ببینم

سید آبادی
در تاریخ: 15:41:48 1398/10/11

آفرین به ایرانیا.. ای کاش چند نفر که تو رقص سماء مهارت داشتند و معروف بودند هم معرفی می کردید.

hasan
در تاریخ: 11:12:20 1398/10/10

فیلم رقص سماع کهگذوشتین خیلی باحال و عرفانیه.

نسرین
در تاریخ: 09:22:57 1398/10/10

نصف این آدمایی که تو این مراسم رقص سماع هستند و انجامش میدن هیچ اطلاعی از فلسفه و داستانش ندارن ولی واقعا جالب و دیدنیه... توصیه میکنم رقص سماع در کنسرت گروه شمس رو ببینید ..

علی
در تاریخ: 10:21:41 1398/10/9

این رقص سماع مثل این که تو ایران خودمون هم تو شهرهای مختلف دارن. صوفیا که خیلی هم بهش اعتقاد دارن.

محمدرضا
در تاریخ: 09:07:29 1398/10/3

مراسم رقص سماع علاوه بر قونیه در شهرهای پر رفت و آمد تری مانند استانبول برگزار میشه و اگر توی ایران هم این رقص رواج پیداکنه خیلی خوب میشه و حتما استقبال میشه

سلیمان
در تاریخ: 09:43:20 1398/8/20

مطلب جالبی بود.البته من فکر میکنم اون سماعی که قبل از اسلام بوده با این رقص سماع که در دوره اسلامی و بوسیله عرفای تصوف ایجاد شده خیلی متفاوت باشه و اینکه با توجه به این که الان دیگه تصوف پیروان خیلی کمتری از قبل داره این مراسم بیشتر حالت نمادین داره

مهراد
در تاریخ: 11:14:16 1398/8/14

با اینکه رقص سماع یا همون رقص سماء در ایران هم ریشه داشته، اما متأسفانه فکر نکنم اثری ازش باقی مونده باشه. اما می دونم در شهر قونیه ترکیه این مراسم رو هر از چند گاه و همچنین در زمان بزرگداشت مولانا و شمس که اصالتاً ایرانی بودن برگزار می کنن. متأسفم که همه چیز در ایران از جنبه های نفع یا ضرر برخی، بهش بها داده می شه یا کم ارزش تلقی میشه و در نهایت محو میشه!!!! در هر صورت به نظرم رقص سماع خیلی فراتر از اون چیزیه که در قرن های اخیر به صورت نمادین اجرا می شه. ولی همینم برای زنده نگه داشتن مراسم های کهن ارزشمنده.

زیبا در تاریخ: 11:09:27 1398/8/18

رقص سماع در ایران هم برگزار میشه اما نه به صورت رسمی، به نظر یه تعدادی از افراد در ایران هم هستند که به این رقص معتقد هستند اما خوب چون در ایران جنبه ی غیر از دین اسلام داره خیلی به صورت علنی و عمومی نیست. برام جالب بود که این رقص در ایران سابقه چند هزار ساله داره چون فکر می کردم نهایتا به چند دهه قبل از مولانا برمیگرده. به نظر جالب میاد اگر از نزدیک بشه یکی از این مراسم هارو دید. البته واقعی نه مراسم های نمادینی که در مراکز فرهنگی ترکیه برگزار میشه.

علی احمدی زاده
در تاریخ: 13:57:48 1398/8/12

آیا رقص سماع در ایران هم برگزار می شود؟ از اینکه مولوی و قونیه مربوط به ایران می شده چیزی گفته نشده است. ولی مطالب خوب و موضوع بسیار جالب بود.

نمایش بیشتر

کامنت خود را در رابطه با این مقاله بنویسید و کسب درآمد کنید.