رصد خانه مراغه با 800 سال پیشینه باستانی!

توسط Ava.
به روز رسانی شده 01 بهمن 1399 31
رصد خانه مراغه با 800 سال پیشینه باستانی!

رصدخانه مراغه با بیش از 800 سال قدمت در استان آذربایجان شرقی و شهرستان مراغه قرار دارد که توسط دانشمند بزرگ ایرانی خواجه نصرالدین طوسی بر روی تپه‌ای به ارتفاع 110 متر ساخته شد، این اثر شگفت انگیز که باقی مانده از دوران ایران باستان است امروزه در زمره ی آثار باستانی قرار گرفته و یکی از جذابترین جاذبه های گردشگری ایران و شهرستان مراغه به شمار می رود که با استقبال خوبی از جانب گردشگران داخلی و خارجی رو به رو می باشد.

رصد خانه مراغه

تاریخچه رصدخانه مراغه

در سال 658 هجری شمسی هم زمان با دوران حکومت هلاکوخان خواجه نصیرالدین طوسی و جمعی دیگر از دانشمندان آن زمان از جمله قطب الدین شیرازی ( کاشف علت اصلی تشکیل رنگین کمان ) تصمیم می گیرند یک رصدخانه در ایران احداث کنند پس از بررسی تمام جوانب و به تایید رساندن طرح خود در نزد حاکم ایران از معمار معروف آن زمان (فخرالدین ابوالسعادت احمد بن عثمان مراغی) خواستند کار ساخت را بر روی تپه ی تعیین شده آغاز کند.
هزینه های ساخت را دولت پرداخت می‌کرد اما اوقاف سراسر کشور هم آماده ی کمک رسانی به ساخت رصدخانه بودند که خواجه تنها برای هزینه های خرید کتاب از آنها کمک گرفت، بدین صورت، پس از 13 سال اولین خانه ستاره شناسی ایران برای بررسی و اندازه گیری پدیده های آسمانی ساخته شد و آوازه ی آن در سراسر دنیا پیچید و به عنوان پیشرفته ترین رصدخانه در جهان شناخته می شد.
خواجه در این محل تنها یک رصدخانه بنا نکرده بود بلکه مجموعه ای عظیم علمی و محلی برای مطالعه دانشمندان و دانش آموزان بود که علاوه بر تحقیق بر روی ستارگان و پدیده های آسمانی محل آموزش چندین شاخه از علم در زمینه های مختلفی چون ریاضی، فلسفه، نجوم، فیزیک و هندسه بود، جالب است بدانید خواجه نصیرالدین طوسی کتاب زیج ایلخانی را از روی رصدهای انجام شده در این رصدخانه نوشته است که 300 سال پس از مرگش در اروپا ترجمه و منتشر شد نسخه اصلی آن نیز در کتابخانه ملی پاریس نگه داری می شود .

بازدید از رصد خانه مراغه
در چندین کشور از جمله چین از رصدخانه مراغه الگو برداری شده است، در آن زمان که ارتباط علمی خوبی بین ایران و چین برقرار بود، تیمی کارشناس به همراه یک دانشمند معروف چینی برای بازدید و الگو برداری از رصدخانه به ایران فرستاده شدند که پس از بازگشت به چین رصدخانه‌ای به شیوه‌ی رصدخانه‌ی مراغه احداث کردند، البته تنها چین نبود که در ساخت رصدخانه‌ی کشورش از این رصدخانه تقلید کرد بلکه کشورهای دیگری چون دانمارک، هند و ترکیه نیز از رصدخانه ی مراغه الگو برداری کردند.

اما رصدخانه در گذر زمان با حوادثی روبه رو می شود. با روی کار آمدن سلسه تیموریان رصدخانه ای در سمرقند بنا می شود و از دانشمندان و محققانی که در رصدخانه ی مراغه مستقر بودند خواسته می شود که به رصدخانه سمرقند بروند اما با مخالفت دانشمندان مواجه می‌شوند که پس از آن به دستور پادشاه رصدخانه را به طور کامل تخریب می کنند و دیگر چیزی از آن باقی نمی ماند ، تا اینکه در سال 1350 باستان شناسان اقدام به کاوش در تپه ی رصدخانه و محوطه ی اطراف آن می کنند و طی اقدامات خاص موفق به کشف 17 واحد از قسمت های مختلف این مرکز علمی می‌شوند که شامل دو بخش بودند یک بخش مربوط به تحقیقات و فعالیتهایی بود که مستقیما به نجوم ارتباط داشت بخش دیگر واحدهایی نظیر مدرسه، کتابخانه‌ای بزرگ که چهارصد هزار جلد کتاب معتبر از کشورهای در آن نگهداری می‌شده ، محل اقامت و استراحت کارکنان، مسجد، چاه آب، کارگاه ابزارسازی و حتی ریخته گری و آزمایشگاه بود .
با تحقیقات و بررسی های فراوان مشخص شد که ساختمان اصلی رصدخانه برجی استوانه ای به قطر 22 متر بوده که از آجر و گچ و کاشی ساخته شده و امروزه در زیر گنبدی سفید رنگ محافظت می شود .

رصد خانه مراغه از دیدنی های آذربایجان

محل قرار گیری رصدخانه

همان طور که گفته شد رصدخانه مراغه بر روی تپه ای در شهرستان مراغه واقع شده که از بیشتر مناطق این شهر نمایان است اما به طور دقیقتر می توان گفت در منطقه ای به نام طالب خان که بین دو روستای طالب خان و حاجی کرد قرار گرفته که از طریق خیابان رصدخانه می‌توان به این منطقه رسید که تنها حدود 7 کیلومتر از مرکز شهر فاصله دارد، با رفتن بر روی تپه با چشم اندازی زیبا از دریاچه ارومیه نیز روبه رو می شوید .
با رفتن به این شهرستان از سایر جاذبه های گردشگری آن غافل نشوید که به سبب موقعیت جغرافیایی خاص و تمدن کهن، مملو از جاذبه‌های متعدد طبیعی و تاریخی است، از جمله این جاذبه‌ها می توان به گنبد کبود متعلق به دوره سلجوقیان، معبد مهر ورجوی با قدمتی 2500 ساله، موزه ایلخانی مراغه، غار کبوتر، گنبد غفاریه، پل سر چشمه، رودخانه صوفی چای و آبشار گور داغ اشاره کرد .

نوشته شده توسط Ava.

امتیاز 4.87از 5 (15 رای)

آخرین مقالات

نظرات کاربران

aylar javadi
در تاریخ: 13:49:14 1399/11/1

سلام خدمت دوستان سفربانکی عزیز.رصد خانه مراغه تو شهرستان مراغه هست که یکی از شهرهای آذربایجان شرقی یعنی تبریز هست و تو یکی از مناطق خوش آب هوای رو تپه ساخته شده.این خانه ستاره شناسی زیبا علاوه بر این که یک مکان گردشگری جز جاذبه های گردشگری کشورمون هست یک مکان علمی برای افراد دوستدار علم و نجوم هست.افرادی که به علم و ستاره شناسی و نجوم علاقه دارن حتما به این مکان زیبا و خوش آب و هوا سفر کنن و تجربیات سفرشون لذت ببرن . ممنون از مقاله اتون زیبا و خلاصه و مفید بود .

leyla ghasemy
در تاریخ: 13:33:40 1399/11/1

سلام به دوستان عزیز سفربانکی. قبل از هرچیز ممنون از مقاله مفیدتون که به اطلاعات عمومی اضافه میکنه. این خیلی عالیه که به جای مطالب و سرگرمی های بی محتوا و بی فایده از مطالب علمی و گردشگری و ... استفاده کنیم و دانشمون رو در مورد پدیده های اطرافمون بالا ببریم که یه روزی به کارمون بیاد. رصد خانه مراغه یکی از جاذبه های گردشگری شهرستان مراغه شهر تبریز هست که پیشینه علمی کشورمون و وجود دانشمندان نامی و بزرگ کشورمون در گذشته رو اثبات میکنه و باعث افتخاره.اما یه چیزی که من متوجه نمیشم چرا همه چیزهایی که نشانگر پیشینه و قدمت و افتخار کشور مون هست سر از کشورهایی خارجی بخصوص انگلستان در میاره. اون از الماس کوه نور کشورمون که رو تاج ملکه انگلیس  بود این هم از کتاب بزرگ زیج ایلخانی که نسخه اصلی اش تو پاریسه.خیلی مطالب شبیه این رو خوندم.واقعا چطور چیزایی که مربوط به کشور و جز افتخارات ماست میوفته دست کشورهای دیگه.

بهار
در تاریخ: 23:27:25 1399/9/24

سلام به تمامی دوستان سفردوست تبریز خیلی قشنگه من ۲ بار به اذربایجان شرقی سفر کردم اما به مراغه نرفتم حتما باید جای خیلی قشنگی باشه به هر حال خیلی خوشم میاد ببینم که چطور هست حتما اگر باز هم به اذربایجام شرقی سفر کردم حتما از مراغه حتما بازدید میکنم به همه پیشنهاد میکنم حتما دیدن کنن واقعا مکان خوبیه من خیلی ازش خوشم اومد

زینب وطن دوست
در تاریخ: 15:30:26 1399/9/22

قطعا باید از زحمات خواجه نصیرالدین طوسی قدردانی کنیم که باعث ساخته شدن چنین بنای با ارزشی شدند.این بنا اینقدر عالی و تمام و کمال بوده است که حتی چینی ها هم دررساختن رصد خانه هایشان از آن الهام گرفته اند.کاش ما هم از حودمان الهام می گرفتیم و بناهایی مهم مثل آن را در سایر نقاط کشورمان احداث می کردیم.تشکر از نویسنده محترم مقاله برای مطلب مهم و ارزشمندشان.

رخساره بیدار
در تاریخ: 13:47:08 1399/8/17

خانم آوا دستتون درد نکنه و قلمتون مانا باشه.عالی بود مقالتون .واقعا چقدر دانشمندان ایران زمین آگاه و پر تلاش بودند که چنین بنایی رو ساختند که الگویی برایرسایر کشور ها شد و جالبه که دولت وقت هم دررساخت این بناها از نظر مالی کنک می کرده .پس کلا علم و دانش در اون زمان از از ارج و قرب بیشتری بدخوردار بوده. واقعا چقدر جالب به ذهنشون رسیده بوده که چنین جایی رو بنا کنن. امیدوارم جوانان امروز هم بتونن به چنین کارهایی دست بزنن و زمینه پیشرفت رو برای کشور فراهم کنن. به انید چنین روزهای پر از شکوهی

نمایش بیشتر

ثبت نظر جدید